จากหนังสือ : อัตตุห์ฟะตุนนัจญะมียะฮ์ ฟีชัรอัรบะอีนอันนะวะวีย์
แปลโดย : รอมฎอน พวงผกา
ฮะดีษที่ 15 สิทธิของแขกและเพื่อนบ้าน
عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ رَضِيَ اللهُ عَنْهُ أَنَّ رَسُوْلَ اللهِ ﷺ قَالَ: مَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللهِ وَالْيَوْمِ الآخِرِ فَلْيَقُلْ خَيْراً أًوْ لِيَصْمُتْ،وَمَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللهِ وَاْليَوْمِ الآخِرِ فَلْيُكْرِمْ جَارَهُ، وَمَنْ كَانَ يُؤْمِنُ بِاللهِ وَالْيَوْمِ الآخِرِ فَلْيُكْرِمْ ضَيْفَهُ [رواه البخاريومسلم]
มีรายงานจากอะบีฮุรอยเราะฮ์ เราะฎิยัลลอฮุอันฮุ ความจริงแล้วท่านเราะซูลุลลอฮ์ ﷺ กล่าวว่า : “บุคคลใดศรัทธาต่ออัลลอฮฺและวันอาคิเราะฮฺ ดังนั้นเขาจงพูดในสิ่งที่ดี หรือไม่ก็นิ่งเงียบเสีย บุคคลใดศรัทธาต่ออัลลอฮ์และวันอาคิเราะฮ์ ดังนั้นเขาจงให้เกียรติเพื่อนบ้านของเขา และบุคคลใดศรัทธาต่ออัลลอฮ์และวันอาคิเราะฮ์ ดังนั้นเขาจงให้เกียรติกับแขกของเขา”[1]
คำอธิบาย
คำกล่าวของท่านนบี ﷺ ที่ว่า «ผู้ใดศรัทธาต่ออัลลอฮ์และวันปรโลก» ในข้อความนี้เป็นการเรียกร้องบรรดามุสลิมโดยใช้คุณลักษณะแห่งการศรัทธา ดังที่ท่านนบี ﷺ กล่าวว่า : «ผู้ใดศรัทธาต่ออัลลอฮ์และวันปรโลก ก็จงกล่าวแต่สิ่งที่ดี หรือไม่ก็จงนิ่งเงียบ» ท่านนบี ﷺ ได้กำหนดทางเลือกไว้สองประการ คือ หากการพูดของเขาเป็นสิ่งที่ดี ก็จะเป็นประโยชน์แก่ตัวเขาเองและผู้อื่น แต่หากการนิ่งเงียบของเขา ก็จะช่วยให้ตัวเขาพ้นจากบาปอันเกิดจากการกล่าวถ้อยคำที่เป็นเท็จ
สิ่งที่ได้รับจากข้อความตอนนี้ก็คือ การพูดนั้นอาจเป็นเรื่องง่ายสำหรับมนุษย์ โดยเขาอาจเอ่ยถ้อยคำใดถ้อยคำหนึ่งออกมา ซึ่งถ้อยคำนั้นอาจเป็นผลกำไรแก่เขา หรือบางทีก็อาจกลายเป็นความหายนะที่ย้อนกลับมาสู่ตัวเขาเอง ด้วยเหตุนี้ ท่านนบี ﷺ จึงกล่าวว่า «ก็จงกล่าวแต่สิ่งที่ดี หรือไม่ก็จงนิ่งเงียบ» ดังนั้นแล้วหากเขาไม่กล่าวสิ่งที่ดี การนิ่งเงียบย่อมเป็นสิ่งที่ดีกว่าสำหรับเขา
และสิ่งที่ได้รับจากคำกล่าวของท่านนบี ﷺ ที่ว่า «ผู้ใดศรัทธาต่ออัลลอฮ์และวันปรโลก ก็จงให้เกียรติเพื่อนบ้านของเขา» คือ การให้เกียรติเพื่อนบ้าน ซึ่งหมายถึงการช่วยเหลือแก่เขา พร้อมทั้งยับยั้งตนเองไม่ให้ก่อความเดือดร้อนแก่เขา ในหะดีษนี้ยังทำให้ทราบถึงให้เห็นถึงการตระหนักถึงสิทธิของเพื่อนบ้าน ความจริงแล้วสิทธิของเพื่อนบ้านนั้นเป็นสิทธิที่ยิ่งใหญ่ ด้วยเหตุนี้ จึงมีรายงานในหะดีษว่า :
مَا زَالَ جِبْرِيلُ يُوصِينِي بِالْجَارِ، حَتَّىٰ ظَنَنْتُ أَنَّهُ سَيُوَرَّثُهُ
«ญิบรีลยังคงกำชับฉันเกี่ยวกับเพื่อนบ้านอยู่เสมอ จนกระทั่งฉันคิดว่าเขาจะได้รับส่วนแบ่งมรดก»[2]
และสิ่งที่ได้รับจากคำกล่าวของท่านนบี ﷺ ที่ว่า : «ผู้ใดศรัทธาต่ออัลลอฮ์และวันปรโลก ก็จงให้เกียรติแขกของเขา» ก็คือ หนึ่งในคุณลักษณะแห่งความดีและการทำความดี คือ : การให้เกียรติแขก และท่านนบี ﷺ มิได้ละทิ้งความดีใดๆ ไว้ เว้นแต่ท่านจะชี้แนะเราให้ปฏิบัติ และมิได้ละทิ้งความชั่วใดๆ ไว้ เว้นแต่ท่านจะเตือนเราให้ระวัง ดังนั้นการให้เกียรติเพื่อนบ้านและการให้เกียรติแขก จึงเป็นส่วนหนึ่งของคุณลักษณะแห่งความดีที่ท่านนบีผู้ได้รับการคัดเลือก ﷺ ได้ชี้แนะเราไว้และด้วยอัลลอฮ์เท่านั้นที่ความสำเร็จจะเกิดขึ้น
[1] อัลบุคอรีย์ : (6018) มุสลิม : (47)
[2] อัลบุคอรีย์ : (6015) มุสลิม : (2625)